Home

Trefwoorden

Gekwalificeerde meerderheid

Met gekwalificeerde meerderheid wordt het aantal stemmen bedoeld dat volgens de verdragen in de Raad moet worden behaald voor de aanneming van een besluit. De stemmen van de lidstaten worden op basis van hun bevolking gewogen en ten gunste van de minst bevolkte landen

gecorrigeerd, en wel op volgende wijze : Duitsland, Frankrijk, Italië en het Verenigd Koninkrijk 10 stemmen; Spanje 8 stemmen; België, Griekenland, Nederland en Portugal 5 stemmen; Oostenrijk en Zweden 4 stemmen; Denemarken, Ierland en Finland 3 stemmen; Luxemburg 2 stemmen. De gekwalificeerde meerderheid is bereikt wanneer 62 van de 87 stemmen voor een besluit worden uitgebracht (71% van de stemmen).

Zie:

Raad van de Europese Unie
Stemmenweging in de Raad
Eenparigheid

Gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB)

Het GBVB bestrijkt alle terreinen van het buitenlands en veiligheidsbeleid en strekt ertoe de gemeenschappelijke waarden te vrijwaren. Het GBVB vormt de tweede pijler van de Unie en de doelstellingen ervan worden nagestreefd door middel van specifieke rechtsinstrumenten (gemeenschappelijke optredens, gemeenschappelijke standpunten), of door systematische samenwerking, politieke dialoog, demarches, verklaringen, het sluiten van intergouvernementele overeenkomsten en in het algemeen door de diplomatieke activiteiten van de lidstaten. Op de gebieden waarop de lidstaten aanzienlijke belangen gemeen hebben, neemt de Raad besluiten over gemeenschappelijke strategieën.

Het Verdrag van Amsterdam heeft belangrijke vernieuwingen ingevoerd:

    ● de opdrachten die de Europese Unie kan uitvoeren, worden uitdrukkelijk vermeld: humanitaire en reddingsopdrachten, vredeshandhavingsopdrachten en opdrachten van strijdkrachten op het gebied van crisisbeheersing (de zogenaamde Petersbergtaken);

    ● het ambt van hoge vertegenwoordigers voor het GBVB wordt ingesteld.

Gemeenschappelijk optreden (Gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB))

Met deze term wordt een dwingend rechtsinstrument aangeduid dat door de Raad in het kader van het GBVB kan worden aangenomen.

Gemeenschappelijke optredens hebben betrekking op specifieke situaties waarin een operationeel optreden van de Unie nodig wordt geacht. In een gemeenschappelijk optreden worden de doelstellingen, de draagwijdte, de middelen welke de Unie ter beschikking dienen te worden gesteld, de voorwaarden voor de uitvoering van dat optreden en de tijdsduur omschreven.

Zie:

Gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB)
Raad van de Europese Unie
Europese Raad

Gemeenschappelijk standpunt (GBVB)

Het gemeenschappelijk standpunt is een rechtsinstrument waarmee de Raad de aanpak van een bepaalde aangelegenheid door de Unie vaststelt. In het kader van het GBVB is het gemeenschappelijk standpunt bedoeld om de samenwerking tussen de lidstaten bindend, verplicht en systematisch te maken. De lidstaten zijn gehouden om deze standpunten, die zij in de Raad met eenparigheid van stemmen hebben goedgekeurd, te volgen en te verdedigen.

Zie:

Gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid (GBVB)

Gemeenschappelijk standpunt (samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken)

Het gemeenschappelijk standpunt is bij het Verdrag van Maastricht gecreëerd in het kader van de samenwerking op het gebied van justitie en binnenlandse zaken.

Het gemeenschappelijk standpunt is een rechtsinstrument waarmee de Raad de aanpak van een bepaalde aangelegenheid door de Unie vaststelt. De lidstaten verbinden zich ertoe zich in hun interne rechtsorde en hun buitenlands beleid te houden aan hetgeen zij met eenparigheid van stemmen in de Raad hebben besloten.

Zie:

Justitie en Binnenlandse Zaken (JBZ)

Gemeenschapsrecht

In engere zin bestaat het Gemeenschapsrecht uit de verdragen, alsmede uit de rechtsregels die zijn vervat in de besluiten die de communautaire instellingen ter uitvoering van deze verdragen hebben genomen.

In ruimere zin gaat het ook om de algemene rechtsbeginselen, de jurisprudentie van het Hof van Justitie, het recht dat uit de externe betrekkingen van de Gemeenschappen voortkomt, en ook het aanvullend recht dat voortkomt uit de overeenkomsten die tussen de lidstaten zijn gesloten voor de toepassing van de verdragen.

Overigens vormen deze rechtsregels een deel van wat het acquis communautaire wordt genoemd.

Zie:

Acquis communautaire

Globalisering van de economie (mondialisering)

De globalisering is een van de grootste uitdagingen waarvoor de Europese Unie zich geplaatst ziet. Het gaat om een snel voortschrijdende integratie van de mondiale economie, waarover de volgende hoofdoorzaken ten grondslag liggen:

    · liberalisering van de wereldhandel en het kapitaalverkeer;

    · versnelling van de technologische vooruitgang en opkomst van de informatiemaatschappij;

    · deregulering van de markten.

Terug naar de inhoudsopgave